เมื่อระบบทางเดินอาหารมีปัญหา ส่องกล้องช่วยได้

ส่องกล้องระบบทางเดินอาการ

อาเจียนเป็นเลือด ถ่ายเป็นเลือด ปวดท้องไม่ทราบสาเหตุ นี่คืออาการที่บ่งบอกได้ว่า… กำลังมีความผิดปกติเกิดขึ้นที่ระบบทางเดินอาหารของคุณ แต่เราจะรู้แน่ชัดได้ยังไง... ว่าอะไรคือสาเหตุ?

การส่องกล้องระบบทางเดินอาหาร ตรวจหาความผิดปกติอะไรได้บ้างนะ?

  1. การส่องกล้องระบบทางเดินอาหารส่วนต้น เป็นการใช้ท่อขนาดเล็กสอดเข้าไปทางปาก ผ่านหลอดอาหาร กระเพาะอาหาร และลำไส้เล็กส่วนต้น เพื่อตรวจดูว่าหลอดอาหารมีการตีบตันหรือไม่ มีแผลในกระเพาะอาหาร เนื้องอก หรือมีภาวะเลือดออกในช่องท้องหรือเปล่า
  2. การส่องกล้องตรวจลำไส้ใหญ่และทวารหนัก เป็นการใช้ท่อขนาดเล็กสอดเข้าทางทวารหนักเพื่อตรวจดูลำไส้ใหญ่ส่วนปลาย ส่วนกลาง และส่วนต้น ผ่านไปจนถึงลำไส้เล็กส่วนปลาย เพื่อหาความผิดปกติที่อาจเกิดขึ้น เช่น ริดสีดวงทวาร ลำไส้อักเสบ ภาวะเลือดออกในลำไส้ใหญ่ หรือเนื้องอก...เพื่อตรวจหามะเร็งลำไส้ใหญ่ รวมไปถึงใช้รักษาก้อนเนื้อในกรณีที่ไม่ใช่มะเร็งได้อีกด้วย
  3. การส่องกล้องท่อน้ำดีและตับอ่อน เป็นการใช้ท่อขนาดเล็กสอดเข้าไปทางปาก ลงมายังกระเพาะอาหาร ไปจนถึงลำไส้เล็ก อวัยวะที่อยู่ติดกับท่อน้ำดี เพื่อตรวจหาความผิดปกติ อย่างเช่น นิ่วในท่อน้ำดี ท่อน้ำดีหรือท่อตับอ่อนอุดตัน เนื้องอกท่อน้ำดีหรือตับอ่อน รวมไปถึงตับอ่อนอักเสบที่เกิดจากนิ่วในท่อน้ำดี เพราะระบบทางเดินอาหารอยู่ภายในร่างกาย ทำให้ไม่สามารถมองเห็นถึงความปกติได้ชัดเจน แต่ “การส่องกล้อง” จะช่วยให้การวินิจฉัยเป็นไปอย่างแม่นยำ ดังนั้น...หากมีความผิดปกติเหล่านี้เกิดขึ้น ควรเข้ารับการส่องกล้องตรวจเป็นการด่วน เพื่อไม่ให้ความผิดปกติเล็กๆ กลายเป็นเรื่องใหญ่...จนยากที่จะรักษาได้

สัญญาณเตือน..ที่บอกว่าระบบทางเดินอาหารผิดปกติ

  • อาเจียนเป็นเลือด
  • ถ่ายอุจจาระมีเลือดปน
  • ท้องผูก หรือ ท้องเสียเรื้อรัง
  • จุกแน่นลิ้นปี่ ท้องอืด ท้องเฟ้อ
  • กลืนลำบาก น้ำหนักลด
  • ตัวเหลือง ตาเหลือง และอาจมีปัสสาวะสีเข้มร่วมด้วย

จะรู้ได้อย่างไร ว่าเมื่อไหร่ควรพบแพทย์เพื่องส่องกล้อง?

การส่องกล้องทางเดินอาหารเป็นวิธีที่ได้ผลแม่นยำ มีความละเอียดสูง สามารถตรวจพบสาเหตุได้แม้มีความผิดปกติเพียงเล็กน้อย และยังสามารถนำชิ้นเนื้อมาตรวจเพิ่มเติมได้โดยไม่ต้องผ่าตัด ซึ่งผู้ป่วยที่ควรทำการตรวจคือ ผู้ป่วยที่ปวดท้องเรื้อรัง รักษาด้วยการทานยาแล้วก็ยังไม่ดีขึ้น หรือมีอาการอื่นร่วมด้วย เช่น น้ำหนักลด เบื่ออาหาร อาเจียนเรื้อรัง หรือในผู้ป่วยที่มีอาการทางระบบทางเดินอาหารตอนอายุมากกว่า 50 ปี เนื่องจากมีความเสี่ยงในการเป็นโรคร้ายแรงสูงขึ้น ผู้ป่วยที่มีอาการเลือดออกในทางเดินอาหารเช่น อาเจียนเป็นเลือด หรือ ถ่ายอุจจาระเป็นสีดำ ถ่ายเป็นเลือด ตรวจอุจจาระพบว่ามีเลือดปนเปื้อน หรือ ปวดท้องร่วมกับตรวจเจอว่าซีด และ ผู้ป่วยที่มีอาการท้องเสียเรื้อรังหาสาเหตุไม่ได้ เป็นต้น นอกจากนี้การส่องกล้องลำไส้ใหญ่ยังเป็นหนึ่งในการตรวจคัดกรองมะเร็งลำไส้ใหญ่ที่มีประสิทธิภาพ เนื่องจากมะเร็งลำไส้ใหญ่เป็นมะเร็งที่พบได้บ่อยและเป็นสาเหตุการตายอันดับสามของมะเร็งในประเทศไทย ซึ่งมักวินิจฉัยได้เมื่อมีอาการลุกลามแล้ว



นพ.กรณ์ เลิศพิภพเมธา
นพ.กรณ์ เลิศพิภพเมธา
แพทย์ผู้ชำนาญการด้านระบบทางเดินอาหารและตับ



สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ : ศูนย์โรคทางเดินอาหารและตับ
ชั้น 1a โรงพยาบาลสุขุมวิท
เปิดบริการทุกวัน 07.00 - 20.00 น.
โทร. 02-391-0011 ต่อ 225-227