หัวใจเต้นผิดจังหวะ...ภาวะที่คนส่วนใหญ่มักไม่รู้

รู้จักก่อนว่า...หัวใจปกติทำงานอย่างไร

หัวใจ มีหน้าที่ในการสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงยังส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย หัวใจมีทั้งหมด 4 ห้อง หัวใจห้องบนรับเลือดจากร่างกายและส่งไปยังหัวใจห้องล่าง และหัวใจห้องล่างจะส่งเลือดกลับไปเลี้ยงร่างกายอีกทีหนึ่ง จังหวะการเต้นของหัวใจคนปกติจะอยู่ที่ 60 – 100 ครั้ง/นาที แต่ถ้าหัวใจมีการเต้นช้าหรือเต้นเร็วกว่านี้ เราจะเรียกว่า “หัวใจเต้นผิดจังหวะ”

หัวใจเต้นเร็วหรือเต้นช้า มีสาเหตุต่างกัน

นพ.อภิชัย โภคาวัฒนา เล่าถึงสาเหตุของภาวะการเต้นของหัวใจผิดปกติว่า การเต้นของหัวใจผิดจังหวะไม่ว่าจะเต้นช้าหรือเต้นเร็วมีสาเหตุต่างกัน การรักษาก็จะแตกต่างกัน

ภาวะหัวใจเต้นเร็วผิดจังหวะ คือ การที่หัวใจเต้นเกิน 100 ครั้ง/นาที ซึ่งอาจเกิดจากหัวใจเต้นเร็วขึ้นเองขณะที่ร่างกายมีกิจกรรม เช่น การเล่นกีฬาหรือออกกำลังกาย ทำให้มีเลือดสูบฉีดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อมากขึ้น ยิ่งถ้าคนอายุน้อย ๆ หัวใจสามารถเต้นเกิน 150 ครั้ง/นาที ก็เป็นได้ แต่โรคหัวใจเต้นเร็วผิดจังหวะ คือ การที่มีวงจรไฟฟ้าหัวใจที่ผิดปกติ บางคนเป็นตั้งแต่เกิดแล้ว แต่ยังไม่แสดงอาการอาจจะแสดงอาการในช่วงวัยรุ่นก็ได้

ภาวะหัวใจเต้นช้าผิดจังหวะ คือ ภาวะที่หัวใจเต้นช้ากว่า 60 ครั้ง/นาที แต่อย่างไรก็ตามในขณะที่เรานอนมีโอกาสที่หัวใจเต้นช้าได้ถึง 45 ครั้ง/นาที เพราะร่างกายไม่ได้ใช้พลังงานหรืออยู่ในช่วงพักผ่อน แต่ถ้าในขณะปกติหัวใจเต้นช้ากว่า 60 ครั้ง/นาที ถือว่าผิดปกติแน่นอน และไม่ว่าจะออกแรงแค่ไหนหัวใจก็ไม่ได้เต้นเร็วขึ้น ซึ่งสาเหตุหลัก ๆ ของการที่หัวใจเต้นช้าผิดปกติ คือ เกิดจากต้นกำเนิดการเต้นของหัวใจทำงานช้าลงหรือเริ่มเสื่อม ทางเดินไฟฟ้าหัวใจเกิดความเสียหาย ทำให้นำสัญญาณได้ไม่ดี หัวใจจึงเต้นช้าลง เราจึงสังเกตได้ว่าภาวะหัวใจเต้นช้าผิดปกตินี้มักจะเกิดกับผู้สูงอายุ เพราะเกิดจากความเสื่อมของการทำงานของหัวใจนั่นเอง แต่ต้องระวังให้ดี…สาเหตุที่ทำให้หัวใจเต้นช้าผิดจังหวะอาจเกิดจากปัจจัยอื่น เช่น ในบางครั้งผู้ที่ทานยาลดความดันอาจทำให้หัวใจเต้นช้าลงด้วยเช่นกัน หรือผู้ที่มีภาวะไทรอยด์ต่ำ ทำให้น้ำหนักขึ้น อ่อนเพลีย ไม่มีแรงและหัวใจเต้นช้ากว่าปกติได้





นายแพทย์อภิชัย โภคาวัฒนา
แพทย์อายุรกรรมโรคหัวใจและหลอดเลือด
เฉพาะทางโรคหัวใจเต้นผิดจังหวะ
โรงพยาบาลสุขุมวิท